रामचन्द्र पौडेल गणतन्त्र नेपालको तेस्रो राष्ट्रपति
राष्ट्रपतिमा नेपाली कांग्रेसका उम्मेदवार रामचन्द्र पौडेल निर्वाचित भएका छन् । बिहीबार संघीय संसदमा भएको निर्वाचनमा पौडेलले ३३ हजार ८०२ मतभार पाएर निर्वाचित भएका हुन् । उनले २१४ संघीय सांसद र ३५२ प्रदेश सांसदको मत पाएका हुन् ।
नेपाल एक संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र हो, जसमा राज्यको प्रमुखको रूपमा राष्ट्रपति र सरकारको प्रमुखको रूपमा प्रधानमन्त्री हुन्छन्। नेपालको राष्ट्रपति सीमित अधिकारसहितको औपचारिक पद हो। संसदबाट पारित विधेयक स्वीकृत गर्ने, प्रधानमन्त्री, राजदूत, न्यायाधीश र अन्य पदाधिकारी नियुक्त गर्ने र विदेशी राजदूतको ओहोदाको प्रमाणपत्र प्राप्त गर्ने राष्ट्रपतिको कर्तव्य हो। राष्ट्रिय एकता प्रवर्द्धन र देशको अखण्डता कायम राख्न पनि राष्ट्रपतिको महत्वपूर्ण भूमिका हुन्छ ।
नेपालको राष्ट्रपतिको निर्वाचन संघीय संसदका सदस्य र प्रदेश सभाका सदस्य रहेको निर्वाचक मण्डलबाट हुन्छ। इलेक्टोरल कलेजको ५०% भन्दा बढी मत प्राप्त गर्ने उम्मेदवारलाई विजयी घोषणा गरिन्छ। यदि कुनै पनि उम्मेदवारले ५०% भन्दा बढी मत प्राप्त गर्न सकेन भने, सबैभन्दा बढी मत प्राप्त गर्ने दुई उम्मेदवारहरू बीच दोस्रो चरणको निर्वाचन हुन्छ।
रामचन्द्र पौडेल नेपाली काङ्ग्रेस पार्टीमा विभिन्न पदमा रहनुभएका प्रख्यात नेपाली राजनीतिज्ञ हुन्। संसद सदस्य भइसकेका उनी पार्टीको महासचिवको जिम्मेवारी सम्हालिसकेका छन् । पौडेल यसअघि पनि नेपालको राष्ट्रपति पदका उम्मेदवार थिए ।
नेपाली कांग्रेस नेपालको एक प्रमुख राजनीतिक दल हो र यसले देशमा राजनीतिक सहभागिताको लामो इतिहास छ। सन् १९४७ मा स्थापना भएको यो पार्टीले राणा वंशको अधिनायकवादी शासनविरुद्धको आन्दोलनमा महत्वपूर्ण भूमिका खेलेको थियो । नेपाली कांग्रेस नेपालमा धेरै पटक सत्तामा रहँदै आएको छ र यसले देशमा लोकतान्त्रिक संस्थाको स्थापनामा महत्वपूर्ण योगदान दिएको छ ।
नेपालको राष्ट्रपतिको निर्वाचन देशको राजनीतिक पात्रोमा एउटा महत्वपूर्ण घटना हो । राष्ट्रपतिको भूमिका संविधानको रक्षा र राष्ट्रिय एकतालाई प्रवर्द्धन गर्ने हो र नयाँ राष्ट्रपतिको निर्वाचनलाई नेपालको लोकतान्त्रिक प्रक्रियामा महत्वपूर्ण कोसेढुङ्गाको रूपमा हेरिएको छ। राष्ट्रपतिको निर्वाचनले देशमा शक्तिको राजनीतिक सन्तुलन पनि प्रतिबिम्बित गर्दछ, किनकि सबैभन्दा बढी मत प्राप्त गर्ने उम्मेदवारलाई सामान्यतया राजनीतिक दलहरूको गठबन्धनले समर्थन गरेको हुन्छ।
अन्तमा, नेपालको राष्ट्रपतिको निर्वाचन देशको राजनीतिक प्रक्रियामा एक अनिवार्य घटना हो र राष्ट्रपतिको भूमिका राष्ट्रिय एकतालाई प्रवर्द्धन गर्ने र संविधानको रक्षा गर्नु हो। रामचन्द्र पौडेल नेपाली काङ्ग्रेस पार्टीमा विभिन्न पदमा रहेर विगतमा राष्ट्रपति पदका लागि उम्मेदवार रहेका नेपाली राजनीतिज्ञ हुन् । रामचन्द्र पौडेल नेपालको राष्ट्रपतिमा निर्वाचित हुनु भएको छ ।